Mehmet Subaşı » marka

Sıfırdan Marka Yaratmak

msubasi — Tue, 13 Sep 2011 11:59:51 +0000

Türk pazarlamacılarının en büyük geyiklerinden biridir; “Türkiye’den hiç global bir Marka çıkar mı?” sorusu. Bu konuda sonsuza kadar konuşmayı severiz. Şöyle bir soru da ben sorayım; “Sıfırdan küresel bir marka yaratmak için Türkiye uygun bir pazar mıdır?”
Açıkçası büyüklük, satın alım gücü, homojenlik, gelir dağılımı, lojistik altyapı farklılıklarını düşünürsek, Türkiye küresel bir marka yaratımı için aslında pek de parlak bir pazar gibi durmamakta.
Alın size bir Türk’ün Amerika’daki 1 numaralı yoğurt markası; Chobani. Şimdi Avustralya’ya da yayılıp küresel bir marka olmak peşinde.
Hamdi Ulukaya’nın Amerikan Yoğurt pazarındaki başarı hikayesine sıfırdan marka yaratma açısından bakıldığında şunu söyleyebilirim; Eğer bir markayı sıfırdan yaratmak istiyorsanız odaklandığınız pazarın kolay büyüyebilir olması çok önemli. Bu arada yine Türkiye’lilerin yarattığı Blackberry ve Zara markaları da bu teoriyi desteklemek için kullanabiliriz.

Kısacası marka konusunda sorun belki de Türkiye’lilerde değil, Türkiye pazarında…
Global marka yaratmak için yola çıkan girişimci ve yatırımcılara benim tavsiyem, eğer iş modeli açısından mümnkünse; Çin veya Avrupa gibi pazarlardan başlayıp sonra başka ülkelere yayılmaları olacaktır.
Kısacası Türkiye’den global bir marka çıkması zor olsa da Türkiyelilerin global marka yaratması görüldüğü gibi o kadar da zor değil.

Yavşak Stratejiler, Yavşak Pazarlama

msubasi — Wed, 25 Aug 2010 16:26:04 +0000

Dün akşam Cüneyt Özdemir’in 5N1K programını dinledim, özellikle konuk olarak Fazıl Say‘ın yorumları dikkatimi çekti, ve bu konunun strateji ve pazarlama’ya yansıması hakkında fikirlerimi paylaşmak istedim.

Fazıl Say’ın “Arabesk Yavşaklığı” üzerinde ciddi bir sıkıntısı var; kendisi kalitesiz, içi sulandırılmış ve maalesef populasyonun %99′unun rağbet gösterdiği müziklerden duyduğu rahatsızlığı biraz da sinirli bir şekilde argo bir terimle tanımladı. Kendisinin uzun seneler müzik konusunda dünyanın en üst düzeyinde yaptığı çalışmalar ve tecrübeler karşısında toplumun kolaycılığa kaçıp, kendi söylemiyle “yavşaklaşmasından” duyduğu sıkıntıyı paylaşmaya çalışıyordu. Bu kolaycılığı doğru bulmuyordu ve bunun karşısında farkındalığı yaratmaya çalışıyordu.

Ben aslında rahatsız insanları severim, hatta rahatsızlığı bana strateji ve pazarlama konularında yaşadığım rahatsızlığı açıklayabilmem açısından yol gösterici oldu. Strateji konusu (özellikle de pazarlama stratejileri’nde) ülkemizde o kadar sulandırılmış ve teknik açıdan yanlış şekilde ele alınmakta ki…

Gerçekten birçok şirketin kolaya kaçarak, sulandırılmış şekilde stratejiler belirlemesi ve pazarlama yapmaya çalışması beni de ciddi şekilde rahatsız ediyor. Tüm pazarlama servisleri şirketlerinde, ajanslarda, marka yönetimlerinde bu sulandırılmışlığı, pazarlama stratejilerine yalnızca yüzeysel dokunmayı görebiliyorum ve çok rahatsız oluyorum. Aynı Fazıl Say’ın müzik örneğinde olduğu gibi maalesef genelde marka yönetimlerine bu sulandırılmış, kalitesiz stratejiler daha rahatlıkla ve çoklukla satılabiliyor. Ama işi doğru ve Fazıl Say gibi ciddi bir eğitim ve tecrübeyle yapmaya kalkılınca da ülkemizde pek alıcı çıkmayabiliyor.

Fazıl Say yine bu noktaya Bertrand Russell’dan çok güzel bir sözle deyindi, yazımı bununla noktalamak istiyorum;

“Birşey yanlışsa, milyonlarca kişi o yanlışı savunsa da, o yine de yanlıştır”

Bu topraklardan bir marka çıkaramayacak mıyız?

msubasi — Tue, 29 Nov 2005 19:34:18 +0000

Bildiğiniz gibi Reklamcılar Derneği (RD) 2005 Yılı ilk dönem reklam harcamalarını açıkladı. Bu arada RD ‘reklam harcamalarına’ daha güzel bir isim koymuş; ‘reklam yatırımları’. Sektörün, özellikle de müşteri tarafının ağzı alışana kadar başlığı biraz yumuşatayım dedim. Artışlar güzel ama internetin listeye bile girememesi aklıma ‘acaba bu topraklardan marka çıkartamayacak mıyız?’ sorusunu getiriyor.
Neden bazen şu çılgın Türkler’de bir konuda öncü olamıyor. Hadi ilk olmayı geçtim bari hızlı takip edici olalım. Nerede? Maalesef!
Türkiye marka yaratma konusunda geridir bunun aksini iddia eden varsa buyursun yazsın. İnternette uygulanacak özellikle Search Marketing stratejileri ve etkin online reklamlar bize bu konuda bir fırsat sunmaktadır. Ama biz ne yapıyoruz.
Bu fırsatı bir tehdide dönüştürmek için üç maymunu oynuyoruz. Çünkü reklam sektörü büyüyor, herkes hayatından memnun, eski köye yeni adetler de nereden çıktı?
Ama ilk 500 şirketinin 400ü reklam bile yapmayan (kaynak: Ata Invest) bir ülkeden interneti kullanmayı beklemek belki de hata.
Haydi koşun çocuklar televizyona, reklam sektörünün keyfi yerinde.

Aşağıda RD sitesinde yayınlanan sayıları ve açıklamayı bulabilirsiniz;
Reklamcılar Derneği olarak her yıl medya kuruluşları ve medya ajanslarından aldığımız verilerin ortalamasını alarak belirlediğimiz reklam yatırımları, 31 Haziran 2005 itibariyle ilk yarı yıl tahmini mecra gelirleri 980.000.000 YTL ve 2005 yılı altı aylık ortalama dolar kurunu 1.3650 TL olarak alındığında, yaklaşık 717.9 milyon USD olarak gerçekleşti. Geçen yılın ilk dönem tahmini mecra yayın gelirlerini 545.8 milyon USD olarak açıklamıştık. 2004 yılının ilk altı ayına göre YTL olarak % 23.7; dolar bazında ise % 31.5′luk bir büyümenin gerçekleştiğini söyleyebiliriz.
Ölçülebilir mecraların net yayın gelirleri:

Bu sayılar tüm reklam yatırımlarını değil, sadece mecraların yayın gelirlerini göstermektedir. Prodüksiyon, çizgi altı işler, yerel mecraların reklam gelirleri, ajans hizmet payları gibi netlikle ölçülemeyen gelirleri, toplam reklam yatırımlarının %25′lik bir dilimi olarak öngörerek hesaplamalarımıza dahil edince toplam reklam yatırımlarının 1.225.000.000 YTL olarak gerçekleşmiş olduğunu söyleyebiliriz.